Ik wilde graag overstappen naar groene stroom, maar ik liep vast op iets simpels: iedereen levert groene stroom. Elke leverancier heeft een groen logo, elke website heeft een windmolen op de homepage. Als iedereen groen is, waar kies je dan tussen?
Het antwoord bleek in de kleine lettertjes te zitten, en het is minder ingewikkeld dan ik dacht.
Het geheim heet "garanties van oorsprong"
Stroom uit een stopcontact is altijd hetzelfde: een mix van alles wat er op dat moment het net op gaat. Er loopt geen apart windmolenkabeltje naar jouw huis. Wat leveranciers verkopen, zijn certificaten: garanties van oorsprong (GvO's). Voor elke MWh duurzaam opgewekte stroom wordt zo'n certificaat aangemaakt, en wie dat certificaat koopt, mag zeggen dat hij die stroom heeft geleverd.
Het punt: die certificaten kun je los kopen van de stroom zelf. Een leverancier kan grijze stroom inkopen en er goedkope buitenlandse certificaten bij kopen. Op papier is dat honderd procent groen. In de praktijk is er door jouw overstap geen enkele extra windmolen gaan draaien.
De drie categorieën, van slap naar stevig
Buitenlandse certificaten bij grijze stroom
Meestal Noorse waterkracht. Die dammen liggen er al sinds de jaren zestig en draaien sowieso. Het certificaat verandert daar niets aan. Dit is de goedkoopste vorm van "groen" en de meest voorkomende.
Nederlandse certificaten
Al beter: de opwek staat in Nederland, en de vraag naar deze certificaten maakt Nederlandse projecten iets rendabeler. Nog steeds losgekoppeld van de daadwerkelijke levering, maar het effect is minder theoretisch.
Rechtstreeks van eigen of contractuele opwek
Een handvol leveranciers koopt de stroom en het certificaat als één pakket, van benoemde Nederlandse windparken of zonneweides — soms hun eigen. Die kunnen je vertellen uit welk park je stroom komt. Dan is het verband tussen jouw rekening en een draaiende molen wél direct.
De vraag die alles blootlegt
Je hoeft geen expert te worden. Stel de klantenservice één vraag: "Uit welke installaties komt mijn stroom, en staan die in Nederland?"
Bij de eerste categorie krijg je een vaag antwoord over "gecertificeerde duurzame bronnen". Bij de derde krijg je namen van windparken. Dat verschil in antwoord is betrouwbaarder dan welk keurmerk dan ook.
Kost het meer?
Minder dan ik dacht. Toen ik ging vergelijken zat het verschil tussen de goedkoopste "groene" aanbieder en een leverancier die alleen Nederlandse wind en zon levert rond de vier tot acht euro per maand voor mijn verbruik. Dat is minder dan het tv-pakket waar ik jarenlang voor betaalde zonder te kijken.
Belangrijker: het verschil tussen de goedkoopste en de duurste aanbieder in het algemeen was veel groter dan het verschil tussen grijs-met-certificaat en echt-Nederlands. Met andere woorden: als je een slecht contract hebt, valt er én geld én groen te winnen. Ik ben uiteindelijk overgestapt naar een leverancier uit de derde categorie; hoe dat uitpakte lees je in mijn review.
Twee dingen die niet zo veel uitmaken als je denkt
- Een groen logo of "klimaatneutraal" op de site. Dat is marketing, geen keurmerk. Kijk naar de herkomst.
- CO₂-compensatie voor gas. Vaak bomen planten in het buitenland. Niet waardeloos, maar het is geen groen gas. Wil je op gas verduurzamen, dan zit de winst in minder verbruiken.
Tarieven en aanbod veranderen doorlopend. Dit artikel is van mei 2026 — controleer de actuele voorwaarden bij de leverancier zelf.
